CZOŁGI ŚWIATA




1. M48A3 PATTON (NUMER NIEDOSTĘPNY)
czołg będący głównym wyposażeniem wojsk pancernych korpusu marines w czasie wojny w Wietnamie.







2. SdKfz 182 PzKpfw VI Ausf.B (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Czołg będący głównym wyposażeniem ciężkich batalionów pancernych III Rzeszy w końcowym okresie II wojny światowej.







3. M4(105) Sherman
Wersja amerykańskiego czołgu M4 Sherman uzbrojona w haubicę 105mm.







4. T-34 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
pułk pancerny 1. Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki, Ludowe Wojsko Polskie 1943r.







5. PzKpfw V Panther (NUMER NIEDOSTĘPNY)
czołg należący do 1. Dywizji Pancernej SS "Leibstandarte Adolf Hitler". Wóz SS-Hauptsturmführera Hansa Gruhlego, czerwiec 1944r.







6. Merkava III (NUMER NIEDOSTĘPNY)
188. Brygada Pancerna "Barak", północny Izrael, 1990r.







7. AMX-30B
Francuski czołg AMX-30B, należący do 501 eme RCC Rambouillet, Francja wrzesień 1982r.







8. T-80BW (NUMER NIEDOSTĘPNY)
4 Dywizja Pancerna Gwardii ZSRR 1990











9. M26 Pershing
Kampania F, 33. pułk pancerny, 3.Dywizja Pancerna









10. M60A3 Patton
czołg z 1. batalionu 37. pułku pancernego 1. Dywizji Pancernej, Niemcy 1982r.







11. Cruiser Tank Mk. VIA CRUSADER II (NUMER NIEDOSTĘPNY)
w barwach brytyjskiej 1. Dywizji Pancernej, Libia 1942r.







12. PzKpfw VI Ausf. E Tiger (NUMER NIEDOSTĘPNY)
należał do 508. ciężkiego batalionu pancernego, Włochy 1943r.








13. Jagdpanther (SdKfz 173) (NUMER NIEDOSTĘPNY)
niszczyciel czołgów powszechnie został uznany za najlepszy w swej klasie pojazd bojowy II wojny światowej, Luksemburg 1944r.







14. M1A1H1A Abrams
o nazwie własnej "Hubertus" z sekcji dowodzenia 4. batalionu 66. pułku kawalerii 3. Dywizji (Zmechanizowanej) Piechoty, Niemcy, sierpień 1987r.










15. Type 61 - 1993
czołg Type 61 z 10. pułku pancernego 8. Dywizji Piechoty, 1993r. Pojazd służący w Armii Zachodniej, z kwaterą główną w Kengun, w prefekturze Kumamoto na wyspie Kiusiu. Malowany w dwukolorowy kamuflaż typowy dla oddziałów pancernych Japońskich Sił Samoobrony od lat 90. ubiegłego wieku. Na wieży oznaczenia pułku.










16. IS-2 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
czołg ciężki, działąjacy w ramach 1. Frontu Białoruskiego, Niemcy, wiosna 1945r. Pojazd w malowaniu wyznaczonym dla maszyn biorących udział w operacji berlińskiej, na co wskazują biały pas wokół wieży i biały krzyż na dachu wieży. Symbol przynależności państwowej został częściowo zamalowany znakiem białego niedźwiedzia.

17. Leclerc T5 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
służący w ramach 6.-12. pułku kirasjerów 2. Brygady Pancernej w trójkolorowym kamuflażu NATO. Dowódca czołgu może korzystać z ośmiu peryskopów służących do obserwacji dziennej. Każdy z nich wyposażony jest w przełącznik, po którego naciśnięciu lufa armaty samoczynnie naprowadza się w kierunku obserowanego celu.

18. M2 Bradley
Pojazd bojowy piechoty typu M2A1 Bradley pomalowany tzw. wspólnym kamuflażem NATO, wprowadzonym w jednostkach amerykańskich w 1987r. Nowy standard malowania, wykorzystujący farby o oznaczeniach: zielony FS30051, brązowy FS34094 i czarny FS37030, zaczęto stosować w wojskach USA od 1987r. Bradleye pokrywano nim już w fabryce, w mieście San Jose.







19. Leopard 1
Pojazd pochodzi z transzy 106 czołgów tego typu, zamówionych przez rząd grecki w 1981 r. w ramach modernizacji armii. W służbie greckiej pojazdy tego typu malowane były w czterokolorowy kamuflaż, który stanowiły nieregularne plamy w kolorach ziemistym, ciemnozielonym, czarnym i piaskowym, przypominający schemat MERDC wykorzystywany w latach 70. XX wieku przez US Army.

20. T-72 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Czołg z później serii produkcyjnej w typowym kamuflażu armii irackiej (cały pojazd pomalowany na kolor jasnopiaskowy). Na fartuchach widoczny jest biały napis Asad Babli - "Lew Babilonu".

21. M109A6 Paladin (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Dla wiekszości entuzjastów sprzętu pancernego M109 pozostaje synonimem powojennej haubicy samobieżnej państw NATO. W służbie czynnej jest od ponad 40 lat, cały czas udoskonalany i rozwijany. Jeszcze przez mniej więcej 10 lat będzie główną haubicą samobieżną armii amerykańskiej. Takiej kariery mogłyby mu pozazdrościć znacznie liczniej produkowane podobne pojazdy armii radzieckiej i następnie rosyjskiej.

22. Cromwell Mk IV UK - 1944 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Charakterystyczną cechą malowania tego rodzaju czołgów biorących udział w operacji desantowej były znaki na wieży (stopnie z kompasu), będące pozostałością planu, który zakładał prowadzenie ognia wspierającego lądowanie z barek desantowych pozostających w wodzie.







23. LVT(A)-1 Alligator - 1944 r. (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Pojazd nosił nazwę własną SainT, był w całości malowany na kolor szary. Nazwa, wraz z powtórzonym numerem taktycznym A 16, wymalowana była na tylnej płycie kadłuba.











24. Panzerkampfwagen III Aust. G (Sd. Kfz. 141) (NUMER NIEDOSTĘPNY)
W styczniu 1939 r. Wermacht złożył zamówienie na aż 1250 czołgów kolejnej wersji, Ausf. G (6/ZW), które po przejęciu w marcu dużej liczby czołgów czeskich zredukowano do 800 sztuk. Produkcję nowej wersji uruchomiono dopiero w kwietniu lub maju 1940 r. i do lutego 1941 r. zbudowano ok. 600 sztuk o numerach podwozia zawartych w bloku 65 001-65 950.







25. T-55 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Olbrzymią zaletą T-55 była jego nieskomplikowana obsługa i brak szczególnych rygorów technicznych, koniecznych do utrzymania gotowości bojowej. Czołgi tego typu nadal pozostają w rezerwie i na stanie jednostek bojowych wielu państw świata.







26. StuG.III Ausf.G - 1944
Zaprojektowany zgodnie z wymaganiami Wehrmachtu w 1936 r., a do linii wprowadzony w 1940 r., wykorzystywany był na wszystkich frontach II wojny światowej, na których walczyła armia niemiecka. Używano go zarówno w roli artylerii samobieżnej, jak i niszczyciela czołgów.







27. Mk. II Matilda - 1941 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Czołg piechoty Mark II Matilda III o nazwie własnej "Gulliver" II, Libia 1941 r.
Pojazd pochodzi z 7. Królewskiego Pułku Pancernego, otrzymał nietypowy kamuflaż, którego początki sięgają... malowania okrętów Royal Navy z czasów I wojny światowej. Jego proste, geometryczne linie miały "rozbić" sylwetkę czołgu, utrudniając nieprzyjacielowi jego wykrycie i namierzenie.







28. M3 Grant Mk.I - 1943 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Czołg M3 Grant, szwadron C3.Królewskiego Pułku Pancernego 4. Brygady Pancernej 7. DPanc., Al-Ghazala, maj 1943 r. Czołg otrzymał trójbarwne malowanie maskujące, składające się z oryginalnego koloru oliwkowozielonego, pozostawionego na górnych powierzchniach pojazdu, koloru piaskowego na większości powierzchni bocznych oraz nieregularnych plam barwy brązowej.
Numer taktyczny w kolorze żółtym.

29. Somua S35 - 1940
Pojazd w standardowym malowaniu fabrycznym, przewidzianym dla czołgów, które wyprodukowano na trzecie zamówienie rządowe. Kamuflaż składał się z plam w dwóch odcieniach zieleni, oddzielonych cienką czarną linią. Numery rejestracyjne pojazdów zaczynały się od M 10700. Poza numerem taktycznym na wieży i kokardami narodowymi na górnej płycie pancerza czołgi te byłypozbawione jakichkolwiek innych oznak.

30. KW-1  - 1941
KW-1 z jednostki pancernej wchodzącej w skład Frontu Leningradzkiego, listopada 1941 r. Czołg w typowym malowaniu radzieckim. Jest pomalowany w całości na kolor zielony, na który naniesiono łatwo zmywalny kolor biały (wapno). W warunkach bojowych kolor ten bardzo łatwo się wycierał, co dawało efekt brudnozielonoszarego kamuflażu. Na wieży numer taktyczny i niezidentyfikowane oznaczenie, prawdopodobnie jednostki.

31. SU-85- 1945 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
SU-85 w polskich barwach, służący w 1.baterii 13. samodzielnego pułku artylerii samobieżnej, kwiecień 1945 r. Działo jest w całości pomalowane na kolor zgniłozielony, standardowy kolor radzieckich pojazdów pancernych w czasie II wojny światowej (a także otrzymanych od ZSRR maszyn służących w jednostkach Ludowego Wojska Polskiego). Biały pas identyfikacyjny na kadłubie jest oznaczeniem wozów biorących udział w operacji berlińskiej.

32. PzKpfw IV Ausf. G - 1943 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Czołg w tej wersji posiada przednią płytę pancerną o grubości 80 mm. Cały kadłub pokryty zimmeritem pomalowano fabrycznie na kolor żółtobrązowy (Dunkelgelb RAL7028). W jednostkach docelowych załogi pojazdów uzupełniały ten kamuflaż rozmywającymi się plamami lub pasami w kolorach oliwkowozielonym (Olivgrun RAL 6003) i brązowoczekoladowym (Rotbraun RAL 8017).

33. Flakpanzer Gepard (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Flugabwehrkanonenpanzer Gepard w standardowym malowaniu Bundeswehry z początku lat 80. Malowanie z tego okresu polegało na jednolitym pokryciu pojazdu farbą oliwkowozieloną. Numer taktyczny wozu znajduje się na tyle wieży, oznaczenie przynależności państwowej na jej przodzie.







34. Chieftain Mk. V (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Czołg pomalowany jest we wprowadzony w berlińskiej brygadzie kamuflaż miejski. Zaczęto go wykorzystywać w połowie  lat 80.XX wieku. Specjalnie opracowany schemat malowania wzorowany jest na jednym z kamuflaży Royal Navy, używanym podczas II wojny światowej. Kanciaste bryły kolorów białego, szaroniebieskiego i brązowego doskonale spełniały swoje zadanie, dodatkowo wszystkie czołgi batalionu pomalowano dokładnie tak samo, ukrywając ich rzeczywistą liczbę przed wywiadem nieprzyjaciela.

35. IS-3M armii egipskiej (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Pojazd widoczny na zdjęciu działał w ramach 7.DP na półwyspie Synaj w 1967 r. Czołg pokryty jest w całości kolorem piaskowym.









36. Churchill Mk. VII - 1944 r. (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Pojazd pomalowany jednolicie ciemną farbą oliwkową, używaną na sprzęcie pancernym Wielkiej Brytanii. Czołg służył w 31. Brygadzie Pancernej Armii, rejon Reichswaldu, Niemcy, kwiecień 1945 r.










37. M113 - 2003 r.
Transporter nosi nazwę własną "Why me", dodatkowo na osłonach karabinów maszynowych znajdują się nazwy "Happiness" i "Omerta". Nieoficjalne godło na burcie to postać z kreskówki, piesek Snoopy, strzelający z karabinu maszynowego typu Browning. Na tyle kadłuba pojazdu numer taktyczny "12", umieszczony obok kawaleryjskiego szewronu. Transporter w całości jest pomalowany na kolor ciemnozielony.










38. SD.KFZ. 166 BRUMMBAR - 1944 r.
Pojazd należał prawdopodobnie do 216. Sturmpanzer Abteilung, w lutym 1945 r. działającego w ramach Dywizji Spadochronowej Grenadierów Pancernych "Hermann Goring 2", Prusy Wschodnie, luty 1945r. Pojazd pomalowany jest farbą w kolorze ciemnożółtym (dunkelgelb RAL 7028),na którą naniesiono plamy i linie w kolorze zielonym (olivgrun RAL 6003). Na pancerzu nadbudowy numer taktyczny 15 w kolorze żółtym. Pojazd - łącznie z wanną kadłuba - pokryty jest pastą antymagnetyczną zimmerit.










39. SD.KFZ. 234/2 PUMA - 1944 r.(NUMER NIEDOSTĘPNY)
W barwach niemieckiej DPanc."Lehr" w okresie walk w Normandii w 1944r.
Pojazd pokryty jest farbą o barwie ciemnożółtej, na którą nałożone są nieregularne pasy w kolorze ziemistobrązowym (RAL 6003). Numer taktyczny "111" (czerwony w białej obwódce) oznaczał pierwszy pojazd 1. plutonu 1. kompanii. Numer 1 widoczny na błotniku jest powtórzeniem numeru pojazdu.











40. M13/40 - 1942 r.(NUMER NIEDOSTĘPNY)
Pojazd w całości jest pomalowany na kolor żółtopiaskowy (sabbia-przybliżony odpowiednik FS20260). Na burcie kadłuba namalowano za pomocą szablonu czarną baranią głowę, symbol dywizji. Na dachu wieży widoczny jest biały okrąg, będący znakiem szybkiej identyfikacji z powietrza, używanym przez siły włoskie.












41. BTR-80 - 1999 r. (NUMER NIEDOSTĘPNY)
BTR-80 w malowaniu rosyjskiej 98. Dywizji Powietrznodesantowej, wchodzącej w skład KFOR, Prisztina, Serbia, 1999 r.
Transporter otrzymał kamuflaż składający się z nieregularnych, dużych plam w kolorach piaskowym, szarym i khaki. Na burcie znajduje się napis "Russia" i numer taktyczny "343" w kolorze białym.












42. AAV7A1 - 1991 r.
Pojazd należy do 15. Jednostki Ekspedycyjnej Piechoty Morskiej USA, która brała udział w operacji "Restore Hope" w Somalii w 1993 r. Transporter pomalowany w trzykolorowy kamuflaż, składający się z nieregularnych plam w kolorach zielonym (FS30051), brązowym (FS34094) i czarnym (FS37030).













43. LAV-25
Pojazd w całości pomalowany na kolor piaskowy (FS33711), na burtach kadłuba numer ewidencyjny Korpusu Piechoty Morskiej w kolorze białym. Na niektórych zdjęciach z owego okresu pojazdy tego batalionu operujące w Iraku oznaczone były dodatkowo czarnymi szewronami, jednak brak dokumentacji fotograficznej pozwalającej umieścić takie oznaczenia na tym egzemplarzu.











44. Centurion
Czołg służył w pułku "Life" Dywizji Jutlandzkiej, brał udział w manewrach "Eternal Triangle". Czołg to zmodyfikowana miejscowo wersja Centuriona Mk5, przezbrojona w armatę 105 mm L7A1, wyposażona w dalmierz laserowy i system kierowania ogniem produkcji niemieckiej. Schemat malowania nawiązuje do malowania brytyjskich wozów pancernych, różny jest tylko odcień zieleni.











45. Sd.Kfz. 184 Elefant - 1944
Elefant dowódcy 3.kompanii z 653. batalionu ciężkich niszczycieli czołgów, lato 1944 r.
Pojazdem dowodzil por.Franz Kretschmer. Wóz nie posiadał numerów taktycznych. Malowany w niestandardowy sposób, plamy farby czerwonoziemistej i zielonej, naniesione na kolorze podkładowym, były znacznie szersze niż malowane na innych pojazdach tego batalionu.











46. Sd.Kfz. 186 Jagdtiger - 1945 (NUMER NIEDOSTĘPNY)
Niszczyciel nosi kamuflaż typu "zasadzka". Na kolor ciemnożółty (podstawowy, RAL 7028) naniesiono mocno zarysowane szerokie pasy w kolorach RAL 6603(zielony) i RAL 8017 (brąz). Plamki imitujące światło słoneczne są w kolorze RAL 7028.











47. M24 Chaffee - 1951
M24 chaffee o nazwie własnej "Skeeter". Pojazd pochodzi z 24.batalionu pancernego 13.DP, Niemcy 1945 r. Czołg w standardowym malowaniu amerykańskich pojazdów pancernych z tego okresu, cały w kolorze oliwkowozielonym. Znak rozpoznawczy w postaci gwiazdy i napis "Skeeter" na dole wieży są białe.











48. Sd.Kfz. 167 Sturmgeschutz IV (StuG IV) - 1944
Sturmgeschutz IV z 10.dywizjonu dział szturmowych SS 10. DPanc. SS "Frundsberg", Normandia, sierpień 1944 r. Pojazd jest pomalowany na kolor ciemnożółty, na którym naniesiono drobne, nieregularne, zielone plamki. Brak pokrycia zimmeritem.